Westerschouwen Schouwen Duiveland

Het hele jaar door aantrekkelijk

  • Fotografie: Iris
  • Fotografie: Iris

Wandelen, fietsen en paardrijen in Boswachterij Westerschouwen Aan de Noordzeekust van Schouwen staat het grootste bos van Zeeland: Boswachterij Westerschouwen, goed voor 330 hectaren Corsicaanse en Oostenrijkse dennen en inmiddels ook eiken, abelen, populieren en esdoorns.

De oorsprong van dit bos ligt nog geen honderd jaar terug. Rond 1920 werd begonnen met de aanplant van de dennen. Het doel was het oprukkende zand vanaf de duinen een halt toe te roepen. Want waar je nu tussen de bomen wandelt, lagen toen de Domaniale Duinen; een zandvlakte die door schapen en konijnen ontdaan was van elke begroeiing. Dat zand kon alle kanten op stuiven, tot in de boomgaarden en weiden die aan de duinen grensden. Dit tot grote ergernis van de boeren. Het duurde echter lang voordat de regering bereid was tot maatregelen. Pas in de jaren twintig van de vorige eeuw pakte zij de verstuivingen aan door de aanplant van dennen te laten uitvoeren door werklozen. De aanleg van het bos was een van de vele werkverschaffingsprojecten die tijdens de crisisjaren werklozen (verplichte) werkgelegenheid boden.

 Moeizaam

Die aanleg was zo eenvoudig nog niet. Er werden stuifschermen opgetrokken van wilgentenen en helmgras geplant. Zij moesten het stuifzand weren vanaf de zeereep. De jonge aanplant had op de kale zanderige grond mest en water nodig. Ook de vraat van konijnen was een grote bedreiging. Ondanks die moeizame omstandigheden groeide het dennenbos gestaag, zowel in omvang als in hoogte. Inmiddels was de Tweede Wereldoorlog in volle gang en die hoge bomen bevielen de bezetter niet. Hij legde de aanplant stil om vrij zicht te behouden op de kustlinie.

Exotisch

De aanplant is nooit meer hervat. Tijdens de naoorlogse wederopbouw had de verdere ontwikkeling van het bos geen prioriteit. Toen er weer aandacht voor was, waren er nieuwe inzichten ontstaan. Zo zorgen de exotische dennen voor een beperkte biotoop. De loofbossen die van nature in deze omgeving voorkomen, hebben een veel grotere diversiteit aan insecten, die op hun beurt vogels aantrekken. Ter vergelijking: op een grove den kunnen circa 170 insecten en mijten leven, op een zomer- of wintereik maar liefst ruim 420.

 Loofbomen

Staatsbosbeheer, die de boswachterij beheert, werkt al enkele decennia aan een grotere diversiteit aan bomen. Er zijn dennen gekapt en loofbomen geplant. Esdoorns maar ook andere jonge loofbomen ontkiemen spontaan. Om de overgang tussen bos en duin natuurlijker te maken, zijn aan de randen bomen gerooid (het hout is bestemd voor de bouw). Hier krijgen meidoorns en duindoorns de ruimte.

 Zandverstuivingen

Ook de naastgelegen Meeuwenduinen ondergaan maatregelen om het oorspronkelijke stuivende duinlandschap te herstellen. Door het teveel aan stikstof in de lucht zijn is veel duinzand verdwenen onder struiken, grassen en mossen. De exotische Amerikaanse vogelkers is een ware plaag geworden. De duinen krijgen door het afplaggen weer hun open en voedselarme landschap terug. En een kleine honderd jaar na de eerste aanplant, krijgen zelfs zandverstuivingen weer (beperkte) ruimte. Zij zorgen voor dynamiek in het gebied dat na elke storm er anders uitziet.

Activiteiten

De Boswachterij Westerschouwen is in elk seizoen aantrekkelijk. Staatsbosbeheer organiseert het hele jaar door activiteiten, meestal vanuit de excursieschuur. Je kunt er heerlijk wandelen, fietsen of paardrijden. Er zijn allerlei paden en routes die ook naar het strand, de Meeuwenduinen (beperkt open), Zeepeduinen, de duinzoom, vroongronden en het Gadrabos leiden. Kortom, beperk je bezoek niet alleen tot het bos, maar ontdek de hele Kop van Schouwen!